Archive for the ‘family’ Category
ပ်ဥ္ဦးလြန္သုိ႔ လြန္းလ်က္သာ
ဘေလာက္မကိုင္တာၾကာပီ အဖြားႏွစ္လည္ေလး ေရးမွ စိတ္ကူးတုန္း အန္တီ ဝင္ဒီေလာရုံကို သြားသတိရသည္။ ေျမာက္အီလီႏြိဳင္းက ဆရာေစာ ေျပာဘူးသလို ဗမာျပည္ ဘာသတိရဆုံးလဲဆို အေပါင္းအသင္းပါပဲ။ ကုိယ္နဲ႔ေလေပါက္တူတာ ခ်င္းမွ ပုိအလြန္းသင့္တာကလား။ သုိ႔ေၾကာင့္ ဗမာျပည္ သတင္းစာေလာက ေရွးျဖစ္ေဟာင္း ေျပာလို႔ရသည့္ ေနးရွင္းႏွင့္ ဘိလပ္လာအဖြဲ႔က်သလို အင္တာနက္မွလည္း လူ႔ျပည္မွာ (မရွိေတာ့ေသာ)ဇဝန၏ ေပါက္စႏွင့္ ေတြ႔ေနသည္။ တေလာကတင္ အန္တီ ဝင္ဒီႏွင့္စပ္၍ အုိးေဝ ဦးညိဳျမသမီး လြစ္လမ္းတြင္ လက္ဘက္ရည္ဆိုင္ဖြင့္ထားေၾကာင္း သူေတြ႔ခဲ့သည္ကုိေျပာသည္။ အဲဒိ လက္ဘက္ရည္ဆိုင္ ဆႏြင္းမကင္းေကာင္းတာ သိတယ္၊ ျမနဲ႔စတယ္၊ သူ႔သမီးမွန္းမသိတာဟု ဖလွယ္မိသည္။ အဲဒါ သူ႔အေဖမသာမွာ ေဆးေပါ့လိပ္ အေဖနဲ႔ တပုံစံထဲခဲတဲ့ အညာက သမီးဆိုဒါ ေနမယ္ဟု တကၠသုိလ္စိန္တင္ေရးတဲ့ သူ႔ဆရာအေၾကာင္းကုိ ျပန္ေဖာက္သည္ခ်ခဲ့သည္။ အန္တီက [...]
Filed under: anniversaries, Burmese women, family | 1 Comment
Ludu The People House (1952)
A leftist publication in Mandalay, Upper Burma, was born in early 1930s Rangoon by a young clerk working in the Rangoon municipal Corporation. He later moved to Mandalay in early 1940s and hosted political campaigns of General Aung San’s AFPFL in immediate post-WWII at an old building (that he hired) on the way to Arakan [...]
Filed under: anniversaries, arts and culture, family, history, media, politics | 2 Comments
မမခင္၏အမတ္ခရီး
၁၉၇၀ခန္႔က ျမန္မာပုံစံ မဂၤလာေဆာင္တပြဲက လူႀကီးမိဘမ်ားႏွင့္ရုိက္သည့္ဓာတ္ပုံတပုံကုိ မွတ္မိေနသည္။ ေမၿမိဳ႕ သမၼတအိမ္ေဟာင္း လင္ကလူဒင္ေရွ႕တြင္ က်ေနာ့အဖုိးအဖြားမ်ား အျခားဘုိးဘြားစုံတြဲတတြဲႏွင့္ သတုိ႔သားသတုိ႔သမီးမ်ားျဖစ္ပါသည္။ အမဝမ္းကြဲႏွင့္ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီဝင္တေယာက္သားမဂၤလာေဆာင္တြင္ ေကာင္စီဝင္၏ေယာကၡမ လူဝင္လူထြက္မင္းႀကီးေဟာင္းဦးထြန္းညိဳႏွင့္ ဇနီးေဒၚမမခင္ (မဟာသိပၸံ၊ခ်ီကာဂုိ)က လူထုဦးလွ-ေဒၚအမာတုိ႔ႏွင့္အတူ ႏွစ္ဖက္ဘုိးဘြားလုပ္ေပးရသည္။ ထုိမွ ေဒၚမမခင္ႏွင့္ပတ္သက္သည္မ်ားဖတ္မိေသာအခါ ထုိအမ်ိဳးသမီးႀကီး၏ႏုိင္ငံေရးဘဝကုိပါ သိလာရသည္။ သူကား စစ္ႀကီးမတုိင္ခင္က ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးထဲမွ ရွားရွားပါးပါးျဖစ္ေသာ မင္းတုိင္ပင္အမတ္ ၄ ဦးထဲက တဦးျဖစ္သည္။ မိန္းမအမတ္ေတြကုိ အမတ္မင္းမဟု အာလုပ္ျပဳရမလားဟု သိပၸံေမာင္ဝ သနပ္ခါးတြင္ ေသာလုံးထုတ္ခဲ့သည္။ ေဒၚမမခင္ အမတ္ျဖစ္ပုံမွာကား နန္းရင္းဝန္ေဟာင္း ေဒါက္တာဘေမာ္၏ ဆင္းရဲသားပါတီအတြက္ ၾကားေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ရမည္းသင္းဘက္မွ အေရြးခံခဲ့ျခင္းပင္။
Filed under: Burmese women, family, history, politics | 1 Comment
လြမ္းမေျပ မန္းေျမသုိ႔
ေဒၚအမာေရ မာရဲ့ေနာ္။ ဘာလုိလုိနဲ႔ ခဗ်ားလဲ တႏွစ္ႀကီးသြားျပန္ေပါ့။ အသက္သာႀကီးလာတာ ခဗ်ားက အုိမသြားဘူး၊ ဘယ္အုိမလဲဗ် ေသပီကုိး ဟဲဟဲ။
Filed under: anniversaries, family, literature, politics | 6 Comments
Burma mapped? 34
လြတ္လပ္တဲ့အာရွအသံ အရင္ပတ္က တင္ဆက္ခဲ့တဲ့ ပေဒသရာဇ္ႏြယ္ဝင္ေတြေရးတဲ့ မွတ္တမ္းေတြအေၾကာင္း ဆက္ရရင္ ရွမ္းပေဒသရာဇ္ေတြအေၾကာင္း ၿဗိတိသွ်စာေရးဆရာတဦးေရးခဲ့တဲ့ နာမည္ေက်ာ္စာအုပ္တအုပ္ကုိ သတိရမိပါတယ္။ သူကေတာ့ ယုိးဒယားဝႈိက္၊ စႏၵမာလာ၊ မိဘုရားေစာ၊ ရခုိင္ဘုရားႀကီးစတဲ့ ဝတၳဳမွတ္တမ္းေတြ ေရးသြားတဲ့ ေမာရစ္ေကာလစ္ပါ။ ေရႊဥေဒါင္း၊ လူထုေဒၚအမာ၊ အမ်ိဳးသားဦးလွဒင္စသူေတြ ဘာသာျပန္မွီျငမ္းေရးသားခဲ့လုိ႔ သူ႔လက္ရာေတြကုိ ျမန္မာစာဖတ္ပရိသတ္က ဒုတိယကမၻာစစ္မျဖစ္ခင္ထဲက သိၾကပါတယ္။ စႏၵမာလာဝတၳဳမွာ ၿမိတ္ေရာက္ ကေနာင္မင္းသားအဆက္အႏြယ္ေတြအေၾကာင္း အရိပ္အေငြ႔ယူေရးထားပီး မိဘုရားေစာမွာေတာ့ ဘုရင့္အတုိင္ပင္ခံ တရုတ္အမတ္ႀကီးနဲ႔ မိဘုရားႀကိဳက္ေနသေယာင္ ထုိးဇာတ္ေတြပါေနပါတယ္။ သူကုိယ္တုိင္ ရွမ္းျပည္တက္ေလ့လာပီးေရးတဲ့ ေနဝင္ဘုရင္မ်ားစာအုပ္ကေတာ့ ျမန္မာျပည္ ခရီးသြားမွတ္တမ္းနဲ႔ ေဒသေလ့လာေရးစာအုပ္ေကာင္းတအုပ္အျဖစ္ ထင္ရွားက်န္ရစ္ပါတယ္။ ျမန္မာလုိ ကြယ္လြန္သူ ဆရာေက်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္ခဲ့ပီး ဘာသာျပန္အမ်ိဳးသားစာေပဆု ရခဲ့ပါတယ္။ ကမၻာစစ္ႀကီးျဖစ္ခါနီး တရုတ္-ဗမာလမ္းမႀကီးေဖာက္ေနခ်ိန္ ၿဗိတိသွ်အင္ပါယာရဲ့ ေခ်ာင္ထဲမွာ အိပ္ေမာက်ေနတဲ့ ရွမ္းျပည္ဟာ စစ္ရိပ္စစ္ေငြ႔ေတြေၾကာင့္ [...]
Filed under: family, history, literature, nationalism, politics, radio talk | 1 Comment
တခါက ရန္ကုန္ရုံးတရုံးတြင္ အသိအမႀကီးတေယာက္က သတင္းစာကုိင္ကာ ဝင္လာပီး ဘုိဘုိတုိ႔အမ်ိဳးေတြအေၾကာင္း ပါလာတယ္ေဟ့ဟု ေအာ္ေျပာပါသည္။ ၾကည့္လုိက္ေတာ့ သတင္းစာခြေဖာင္အလယ္ေဆာင္းပါးႀကီးတြင္ ကြန္ျမဴနစ္ေတြ ျဖဳတ္ထုတ္သတ္ဇာတ္ကုိျပန္ခင္းလ်က္ က်ေနာ့ဦးႀကီး ကုိစုိးဝင္းပုံႀကီးႏွင့္ ဦးေလးဖုိးသံေခ်ာင္းကုိ တုံ႔ျပန္ထားျခင္းျဖစ္သည္။ တန္ေတာ့ သူ ေရဒီယုိတခုကေန စစ္အစုိးရကုိ တခုခုေဝဘန္လုိက္ဟန္တူသည္။ ဒီကမိသားစုမ်ားထဲတြင္ အဖြားႏွင့္ ဦးေလးအငယ္ေလာက္သာ ေရဒီယုိနားေထာင္ေတာ့ ဘာေျပာလုိက္မွန္း သတင္းစာေဆာင္းပါးတြင္ တအိမ္လုံးကုိ ေစာ္ကားထားမွပဲသိေတာ့သည္။ ျဖစ္ရေလ။ ဟုိအမႀကီးကေတာ့ ေဆာင္းပါးကုိ အေရးတယူလုပ္ေျပာမေနဘဲ ဘုိဘုိတုိ႔အမ်ိဳးေတြက တူတာဟယ္ဟုသာ ဦးႀကီးႏွင့္ က်ေနာ္ မ်က္ႏွာက် ႏွာေခါင္း ႏႈတ္ခမ္းဆင္ပုံကုိ ေျပာေနသည္။
Filed under: anniversaries, family, history, media, politics | 1 Comment
ေရွ႕တန္း ဝဲမွယာ- ေဒၚစန္းျမ (မာမီလုံး)၊ မာမီေလး၊ မာမီႀကီး ေနာက္တန္း ဝဲမွယာ- ဦးတင့္ေဆြလတ္၊ ေဒၚႏုႏုေမာ္၊ ဦးေနဝင္း ၊ ဦးကုိကုိလွ၊ ဦးေမာင္ေမာင္ဝင့္၊ ဦးခင္ေမာင္ဝင္း၊ ဦးသံစစ္ (ေဆးပညာပရုိဖက္ဆာမ်ား) “History of Burma’s Medical Education”, a branch of my interest in the history of Burma’s education.. * * * မမျမင့္အမ်ိဳး ခ်က္ျပန္ ကေလးဆရာဦးတင္စုိး ႀကီးႀကီးေရနံေျမစုတုိ႔အမ်ိဳးတေယာက္ဆီကတဆင့္၊ ဖုန္းနဲ႔မေတြ႔ႏုိင္လုိ႔စာနဲ႔ ခ်စ္ေသာမာမီ အဂၤလိပ္လုိေရးရင္ မာမီျပင္ေနရမွာစုိးလုိ႔ ဗမာလုိပဲ ေရးလုိက္တယ္ း) ေနေကာင္းလား။ သိပ္ အပင္ပန္းမခံပါနဲ႔။ ပူလာပီ။ ေဆးရုံက ေစာေစာျပန္ပါ။ မာမီငယ္ဘဝ ဆရာဝန္ဘဝကုိ [...]
Filed under: family, letter | 1 Comment
ကုိအားမာန္က ေဝငွသည္။ အမွာ ေရႊဥေဒါင္းက ၄၉ ခု မႏၱေလးႏွင့္ပတ္သက္၍ ေရႊမန္းျဖစ္ေထြဟု မေရွးမေႏွာင္းပင္ ႐ႈမဝတြင္ေရးရာ မႏၱေလးၿမိဳ႕တြင္း ေျပးလႊား ပုန္းေရွာင္ခဲ့ရပုံ၊ မိတ္ေဆြမ်ားက လက္မခံရဲပုံပါရွိသည္။ လူထုတုိက္ ဗုံးခြဲသည့္ကိစၥတြင္ လက္နက္ကုိင္တစုဟုသာ သုံးႏႈန္းသည္ဟု မွတ္မိသည္။ ေနာက္ အေျခအေနတည္ၿငိမ္ပီး ၁၉၆၁ တြင္မွ “ဗုံးခြဲပီးေနာက္ ဝင္းလုိက္ရုံထဲ ပုန္းေနေသာ ဦးလွကုိ ေခၚခုိင္းပုံ၊ မအမာႏွင့္ညီမမ်ားက သူတုိ႔မိဘကုိ ထည့္ဘုိ႔သတိမရပဲ သူ႔ကုိ နန္းတြင္းထဲလုိက္သြားခုိင္းပုံ (အမွန္ေတာ့ ေျခလြန္လက္လြန္ျဖစ္မည္စုိး၍ စာေရးဆရာဝါႀကီး လူႀကီးသူမအေနႏွင့္ အားကုိးျခင္းျဖစ္သည္)၊ ခင္ဗ်ားတုိ႔ေရးတာလြန္တယ္ဟု စစ္ဗုိလ္ေလးတေယာက္က ႀကိမ္းပုံ၊ ဗုိလ္မွဴးၾကင္ႏွင့္ေတြ႔ပုံ”တုိ႔ တသက္တာမွတ္တမ္းတြင္ ထည့္ေရးသည္။ ေဇယ်ေက်ာ္ထင္ ဗုိလ္မွဴးၾကင္မွာ အဂၤလိပ္ တပ္က ပါလာသူျဖစ္ပီး ဆုိရွယ္လစ္ပါတီဝင္ စစ္ဗုိလ္မဟုတ္ပါ။ ကရင္ဝင္စဥ္က လူထုမိသားစုလည္း အျခားမႏၱေလးၿမိဳ႕ခံမ်ားႏွင့္အတူ [...]
Filed under: family, guest column, history, media, politics, recycled | 3 Comments
(ဓာတ္ပုံ-ဦးသန္းဝင္း) တင္လက္စနဲ႔ လက္ထဲရွိတဲ့ အေဟာင္းေတြ တေၾကာျဖတ္တာပါပဲ။ မာမီႀကီးက သူ႔အေၾကာင္းဖတ္ရေတာ့ သေဘာက်သတဲ့။ (က်မွာေပါ့၊ ေကာင္းတာေတြပဲကုိး) ေျပာစရာေတြလဲရွိေသးတယ္ေျပာတယ္။ အဲဒါေတြ သူကုိယ္တုိင္မေရးႏုိင္လဲ ဆရာဦးသံစစ္လုိ သူနဲ႔ ဖရီကြင္စီ (အတုန္အခါ၊ ရွင္းရွင္းေျပာရင္ အေၾကာင္ေပါ့ း) နီးတဲ့သူက ေမးပီးေရးဘုိ႔ေကာင္းပီ။ သႀကၤန္ထက္ ဒီခ်ိန္ေပၚတဲ့ မႏၱေလးသရက္ကုိ ပုိလြမ္းလုိ႔ မႏၱေလးဆရာဝန္အေၾကာင္း တင္လုိက္တာပဲ။ မႏၱေလးစာေပ (ေရႊဥေဒါင္း)၊ မႏၱေလးသတင္းစာ (ဦးလွ-ေဒၚအမာ၊ ဦးစိန္ဝင္း)၊ မႏၱေလးဆရာ(ေဒါက္တာသန္းထြန္း၊ေဒါက္တာေဖသိန္း)၊ မႏၱေလးသႀကၤန္ (ေဒၚဦး)ေတြလဲေရးပီပီ။ မႏၱေလးဂီတ (ေလဘာတီ၊ ၿမိဳ႕မၿငိမ္း၊ ေမရွင္၊ ကုိအံ့ႀကီး)၊ မႏၱေလးရုပ္ရွင္ (ဝင္းလုိက္၊ ဘဝသံသရာမွ ဒ႑ာရီ) ၊ မႏၱေလးအစား(ထုိင္း၊တရုတ္၊ကသည္း၊အိႏိၵယနဲ႔ နန္းတြင္းေပါင္းစပ္)၊ မႏၱေလးပညာတတ္(ေဒၚအုန္း၊ ေဒၚတင္လွ၊ ေဒါက္တာခင္ေမာင္ညြန္႔)၊ မႏၱေလးပေဒသရာဇ္(ပ်ဥ္းမနား၊မကၡရာ၊ ေမာင္ေမာင္ေက်ာ္)၊ မႏၱေလးဘုန္းႀကီး (မစုိးရိမ္၊ [...]
Filed under: anniversaries, arts and culture, education, family, recycled | Leave a Comment
မဇၩိမွာ လူထုဟာ သေႏၶတားေဆး၊ ျမင္းပြဲ၊ ေလာင္းကစားဝုိင္းပါတဲ့ ဘုရားပြဲ၊ အရက္၊ ေဆးလိပ္စတဲ့ စာရိတၱထိခုိက္တဲ့ေၾကာ္ျငာမ်ိဳး လက္မခံဘူး၊ ႏုိင္ငံေရးမေျပာနဲ႔ ေဘာလုံးပြဲမွာေတာင္ တုိင္းနဲ႔ျပည္နယ္ ဘက္လုိက္သလုိသက္ေရာက္ေအာင္ မေရးရဘူး၊ အခုေခတ္ ဂ်ာနယ္လစ္ဇင္ေအာ္ေနတဲ့ ဂ်ာနယ္တခ်ိဳ႕မွာထဲ့တဲ့ မႈခင္းသတင္းဆုိတဲ့ မတရားက်င့္မႈ၊ လူသတ္မႈ၊ ဓားျပမႈဆုိတာေတြကုိ သတင္းတန္ဘုိးမရွိဘဲ တခုတ္တရမထဲ့ဘူး အဲဒါေတြ က်န္သြားတယ္။ လမ္းရုိးေဟာင္းတြင္ ဆင့္ကာထြင္တဲ့။ လူထုလုိ႔ ျဖစ္လာတာ ဦးလွ ႀကီးပြားေရးမဂၢဇင္းထုတ္ရင္း သူရိယမွာ ဦးပုကေလး၊ ဘႀကီးဘေဘတုိ႔ဆီ ဝင္ပီး ပညာသင္ခဲ့တဲ့အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ပဲ။ “ေၾကာက္ေခ်းပါသည္ဆုိေသာ စကားလုံးမ်ိဳးေတြ ေရွာင္ၾကစမ္းပါ။ မန္းဆန္ဆန္ ယဥ္ယဥ္ေလးႏွင့္ ေဆြ႔ေဆြ႔ ခုန္ေအာင္ ေရးႏုိင္ပါတယ္” (လူထုဦးလွသုိ႔ ဘီဘီစီ ဦးတက္ထြဋ္ ေပးစာမ်ားမွ၊ ၁၉၆ဝခန္႔) (၁) လူထုသတင္းစာ အႏွစ္ ၅ဝ ျပည့္အတြက္ [...]
Filed under: anniversaries, family, history, media, politics, recycled | Leave a Comment